SAĞLIKLI NESİLLER AŞIYLA GELECEK

Bir tür doğal bağışıklama sayılabilecek olan “hastadan sağlama” bulaş yöntemi Uzakdoğuda çok uzun yüzyıllar boyunca uygulanagelmiştir. Batıya doğru genişleyen uygulama 1647 yılında Osmanlı İmparatorluğu’na da ulaşmış ve yaygınlaşmıştır. Sonunda Avrupalılar aşılamayı Türklerden öğrenmiştir.

Sağlık Bakanlığı tarafından uygulanan 7 aşı şu andaki aşı programı içinde yer almaktadır.Bu aşılar Difteri-Boğmaca-Tetanus, Hepatit B, Kızamık, Poliomyelit ve BCG aşılarıdır.Sağlık Bakanlığı “Genişletilmiş Bağışıklama Programı” adı altında aşılama çalışmalarını hızlandırarak sürdürmektedir.

Aşı ile önlenebilen hastalıklar çocukluk dönemindeki hastalıkların önemli bir kısmını oluşturmaktadır. Çok kolay uygulanabilen, ekonomik ve etkili bir yöntemle önlenebilen bu hastalıkların artık eliminasyonundan, eradikasyonundan söz edilmektedir. Gerçekten de çiçek hastalığının ve çocuk felcinin eradikasyonu ile elde edilen başarı sonrası gözler diğer aşıyla önlenebilir hastalıklara dikilmiştir. Başarı ile yürütülen bağışıklama programları ile bu hastalıkların da aynı akibete uğraması mümkün olacaktır. Aşılama çalışmalarında hedeflenen, kampanya yaklaşımından yerel sağlık hizmetlerinin içinde rutin aşı uygulamasına geçiş yoluyla aşı ile korunabilir hastalıkların tamamen ortadan kaldırılmasıdır.

Ülkemizde aşılama çalışmalarının seyri ;

• 1930’lar: Çiçek



• 1937: Difteri, Boğmaca



• 1952: BCG



• 1963: Oral Polio



• 1968: DBT



• 1970: Kızamık



• 1981: Genişletilmiş Bağışıklama Programına katılış



• 1985: Türkiye Aşı Kampanyası



• 1995: Ulusal Aşı Günleri



• 1996: Kızamık Hızlandırma Kampanyası



• 1997: Mop-up



• 1998: Hepatit-B



• 2002: DSÖ Avrupa Bölgesinin Poliodan Arındırılmış Bölge İlan Edilmesi



• 2003: Kızamık Okul Aşı Günleri - OAG



• 2005: Kızamık Aşı Günleri - KAG

Bağışıklama hizmetlerinde temel amaç; toplumda, özellikle bebek ve çocuklarda aşı ile korunabilir hastalıkların ortaya çıkışını engellemek, dolayısıyla bu hastalıklardan kaynaklanan ölümlerin ve sakatlıkların önüne geçmektir. Bu amaca ulaşmadaki temel strateji, çocukların hastalığa hassas olduğu en erken dönemde aşılanmalarına başlanarak en kısa sürede programımızda yer alan 7 hastalığa ( Difteri, Boğmaca, Tetanos, Polio, Kızamık, Tüberküloz, Hepatit-B ) karşı tam bağışık hale getirilmeleridir. Bu ise çocukların rutin aşı takvimine uygun yaş ve aralıklarla aşı programına alınması ile sağlanabilir. Bu doğrultuda belirlenen bağışıklama hizmetleri ile ilgili hedeflerimiz:

• Sıfır yaş grubunda her bir antijende %95 aşılama oranına ulaşmak ve devamlılığını sağlamak,



• Sıfır yaş grubundaki bebeklerin %90'ını 12. aya ulaştıklarında tam aşılı hale getirmek,



• 5 yaş altı aşısız ya da eksik aşılı çocukları tespit edip aşılamak,



• Okul çağı çocuklarının rapel aşılarını tamamlamak,



• Gebelerin en az %80'ini tespit ederek, tamamını tetanosa karşı bağışık hale getirmek,



• Maternal ve neonatal Tetanosu elimine etmek,



• Kızamık eliminasyon programı çerçevesinde 2010 yılına kadar yerli kızamık virüsünü yok etmek,



• Difteri, Boğmaca ve Hepatit-B hastalıklarını kontrol altına almaktır.

Cumhuriyet tarihimizin en yüksek aşılama oranlarının ülke genelinde yakalanması hedeflenmektedir. Sağlık Bakanlığı her il için farklı hedefler koymuştur, bu bağlamda İstanbul için hedefler her bir antijende %95 olarak saptanmıştır.

İstanbul'da yapılan çalışma sonucu hedef nüfus 202.000 olarak saptanmıştır(2004 yılı için).

Tabloda yıllık aşı oranları ve yapılan dozlar görülmektedir.( Aşı Oranları Tablosu 2000-2005 ve Aşı Oranları Grafiği 2000-2005 )